Polskie firmy, które chcą wejść do łańcucha dostaw energetyki jądrowej, zyskały nowe kompendium ułatwiające poruszanie się po systemie krajowych i unijnych programów wsparcia. „Przewodnik finansowy” to pierwsze tak szerokie opracowanie, które w jednym miejscu zbiera najważniejsze możliwości rozwojowe dla przedsiębiorców.
Rozwój Programu Polskiej Energetyki Jądrowej wiąże się z rosnącym zapotrzebowaniem na podmioty zdolne do realizacji zadań w łańcuchu dostaw. Dla wielu firm – zwłaszcza małych i średnich – kluczową barierą pozostaje dostęp do finansowania rozwoju kompetencji, technologii i infrastruktury.
Przewodnik, przygotowany przez PEJ przy współpracy z instytucjami finansującymi i Departamentem Energii Jądrowej Ministerstwa Energii, odpowiada na te potrzeby, porządkując najważniejsze instrumenty wsparcia dostępne dla przedsiębiorstw na poziomie regionalnym, krajowym i unijnym. Powstał także jako odpowiedź na wnioski z raportu „Ile Polski w Atomie? Local content energetyki jądrowej”, opracowanego przez Polski Instytut Ekonomiczny.
36 opisanych narzędzi
Aby przygotować kompendium, autorzy przeanalizowali ponad 200 narzędzi finansowania dostępnych dla polskich przedsiębiorstw. Na potrzeby finalnego opracowania wybrano 36 instrumentów, które są najbardziej adekwatne dla firm chcących rozwijać działalność w projektach energetyki jądrowej. Obejmują one m.in.:
- dotacje bezzwrotne,
- pożyczki preferencyjne,
- gwarancje i instrumenty zwrotne,
- leasing, faktoring,
- ulgi podatkowe.
Każdy instrument został opisany w ujednoliconej formie karty, obejmującej 16 kluczowych parametrów: od grupy docelowej, przez warunki aplikowania, po praktyczne uwagi, które mogą pomóc przedsiębiorcom w wyborze najkorzystniejszego programu.
Przejrzysta struktura i matryca finansowania
Przewodnik prowadzi czytelnika krok po kroku przez dostępne źródła wsparcia, dzieląc je na:
- instrumenty bezzwrotne,
- instrumenty zwrotne,
- ulgi podatkowe.
Dodatkowo publikacja zawiera matrycę zestawiającą wszystkie opisane instrumenty. Dzięki temu firmy mogą szybko porównać kluczowe parametry i znaleźć finansowanie dopasowane do swoich planów inwestycyjnych czy rozwojowych.
Pomorskie w centrum uwagi
Trzeci rozdział koncentruje się z kolei na instrumentach dostępnych w województwie pomorskim – regionie strategicznym dla budowy pierwszej elektrowni jądrowej w Polsce. Zebrano tu lokalne formy wsparcia, które mogą wspierać przedsiębiorców planujących bezpośrednie zaangażowanie w inwestycję.
Podkreślono również, że podobne narzędzia funkcjonują w innych województwach, co otwiera możliwość skalowania działań dla firm z całego kraju.
Perspektywa 2026-2034: mniej programów, większa elastyczność
Przewodnik wskazuje także, czego przedsiębiorcy mogą spodziewać się w kolejnych latach. Nadchodząca perspektywa budżetowa UE (2028-2034) będzie opierać się na bardziej skonsolidowanych narzędziach, a istotną rolę ma odegrać nowy Europejski Fundusz Konkurencyjności. W jego ramach kontynuowany będzie program Horizon Europe w uproszczonej, bardziej elastycznej formie.
Zmiany mają sprzyjać zwiększeniu innowacyjności i konkurencyjności europejskich firm, co szczególnie ważne dla przedsiębiorstw planujących wejście w tak kapitałochłonny i wymagający sektor, jak energetyka jądrowa.
Odpowiednie finansowanie to nie przywilej, lecz warunek skutecznego zaangażowania polskich firm w transformację energetyczną. Wspieramy przedsiębiorców ułatwiając im dostęp do podstawowej wiedzy o programach wsparcia. Ten Przewodnik po raz pierwszy zbiera wszystko w jednym miejscu — uporządkowane, porównywalne i praktyczne. Mamy nadzieję, że pozwoli firmom lepiej przygotować się do ubiegania się o finansowanie i wzmocnić ich konkurencyjność w staraniu się o zamówienia w sektorze jądrowym.
Anna Strzelczyk-Urbańska, Dział Łańcucha Dostaw, Polskie Elektrownie Jądrowe